Daily Archives: 18/07/2013

ԲԱՆԱՍՏԵՂԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ/ ՊԱԲԼՈ ՆԵՐՈՒԴԱ

Այնքան կարճ է սերը և այնքան երկար մոռացումը...

Այնքան կարճ է սերը և այնքան երկար մոռացումը…

Եթե ինձ մոռանաս

Ուզում եմ, որ իմանաս
մի բան.
գիտես՝ ինչպես է.
երբ նայում եմ
բյուրեղյա լուսնին, կարմիր ճյուղին,
դանդաղընթաց աշնանը՝ իմ պատուհանից,
երբ հպվում եմ
կրակի մոտի
անշոշափելի մոխրին,
կամ փայտի կնճռապատ մարմնին,
ամեն ինչ ինձ բերում է քեզ մոտ,
ինչպես եթե այն ամենը, ինչ գոյություն ունի՝
բույրերը, լույսերը, մետաղները
լինեին փոքրիկ նավակներ,որ լողում են
դեպի քո կղզին, որ ինձ է սպասում:
Եվ այսպես,
թե քիչ-քիչ դադարես ինձ սիրել,
կդադարեմ քեզ սիրել քիչ-քիչ.
եթե հանկարծ
մոռանաս ինձ
մի՛ փնտրիր ինձ,
որովհետև մոռացել եմ քեզ արդեն.

եթե հաշվի առնես տևական և խենթ
դրոշների քամին,
որ անցնում է իմ կյանքում
և որոշես
լքել ինձ ափին
սրտի, որտեղ ունեմ արմատներ
մտածիր
որ այդ օրը,
այդ ժամին
բարձր կձգեմ թևերս
և դուրս եկած արմատներս
ուրիշ հող կփնտրեն:

բայց
եթե ամեն օր
ամեն ժամ
զգաս, որ ինձ համար ես նախանշված
անսասան քաղցրությամբ,
եթե ամեն օր բարձրանա
քո շուրթերի ծաղկը՝ փնտրելու ինձ
ավաղ, սեր իմ, ավաղ, սեր իմ
իմ մեջ կրկնվում է այդ կրակը,
իմ մեջ ոչինչ չի մարում, ոչինչ չի մոռացվում,
իմ սերը կենդանի է քո սիրով, սիրելիս,
և քանի դեռ կաս, այն կմնա քո թևերի մեջ,
առանց հեռանալու ինձնից:

Խնդրում եմ լռություն

Այժմ հեռացեք ինձնից խաղաղությամբ,
Այժմ ընտելացեք առանց ինձ:
Փակում եմ աչքերս:

Եվ ընդամենը հինգ բան եմ ցանկանում,
Հինգ արմատներ են նախընտրելի:

Առաջինը անսահման սերն է:

Երկրորդը աշունը տեսնելն է:
Չեմ կարող ապրել առանց նրա, որ տերևները
Թռչում և վերադառնում են երկիր:

Երրորդը ծանր ձմեռն է,
Անձրևը որ սիրում եմ, շոյանքը
Սառը փայտերի կրակի:

Չորրորդը ամառն է.
Կլոր, ինչպես ձմերուկը:

Հինգերորդը քո աչքերն են:

Իմ Մաթիլդա, ամենասիրելիս,
Չեմ ուզում քնել առանց քո աչքերի
Չեմ ուզում լինել առանց քեզ՝ ինձ նայելիս,
Կտամ գարունը,
Դրա դիմաց, որ շարունակես նայել ինձ:

Սիրելիներ, ահա այն ամենը, ինչ ուզում եմ.
Գրեթե ոչինչ և գրեթե ամեն ինչ:

Հիմա, եթե ուզում եք, հեռացեք:

Ես այնքան եմ ապրել, որ մի օր
Ստիպված կլինեք ակամա մոռանալ ինձ.
Ջնջել ինձ գրատախտակից.
Իմ սիրտն անսահման էր:

Սակայն, եթե հիմա լռություն եմ խնդրում
Չկարծեք, թե պատրաստվում եմ մեռնել.
Ճիշտ հակառակը.
Այն է, որ ապրելու եմ:

Այն է, որ կամ ու լինելու եմ:

Ոչինչ էլ չի լինի, բացի այն,
Որ իմ միջից հացահատիկ է աճում.
Առաջին հատիկները, որ ճեղքում են
Հողը՝ տեսնելու համար լույսը,
Սակայն մութ է մայր հողը.
իմ ներսում էլ մութ է.
ես ջրհոր եմ, որի մեջ ջուրը
գիշերը լքում է իր աստղերը
և մնում միայն դաշտերի համար:

Եվ որքան ապրել եմ,
Նույնքան ցանկանում եմ ապրել:

Երբեք ինձ այսքան հնչեղ չեմ զգացել
Երբեք չեմ ունեցել այսքան համբույրներ:

Հիմա, ինչպես միշտ, վաղ է.
Լույսը թռչում է իր մեղուների հետ:

Թողեք ինձ մենակ օրվա հետ,
Խնդրում եմ, թույլ տվեք ծնվել:

Իմ սրտի համար բավ է քո կուրծքը

Իմ սրտի համար բավ է քո կուրծքը,
Քո ազատության համար բավ են իմ թևերը:
Իմ բերանից մինչ ամպերը կհառնի
Այն, ինչ հանդարտված է քո հոգում:

Եվ քո մեջ ամեն մի օրվա պատրանքն է,
Իջնում ես ինչպես ցողը՝ ծաղկապսակին:
Փորում ես հորիզոնը քո բացակայությամբ:
Ալիքի նման հավերժ վազքի մեջ:

Ասում եմ՝ երգում ես քամու մեջ,
Ինչպես սոսիները, ինչպես նավակայմերը:
Դու նրանց պես բարձր ես և լռակյաց:
Եվ տխուր ես, ինչպես ճամփորդությունը:

Եվ հին ճամփի նման հյուրընկալ ես դու,
Բնակեցված արձագանքներով և կարոտի ձայներով:
Ես արթնանում եմ, և երբեմն թռչում ու չվում են
Թռչունները, որ քնած են քո հոգում:

Իմացիր, որ սիրում եմ քեզ և չեմ սիրում

սոնետ XLIV

Իմացիր, որ սիրում եմ քեզ և չեմ սիրում
Որովհետև կյանքը երկու սեռ ունի.
Բառը լռության մի թևն է,
Կրակը ցրտի մի կեսն է:

Քեզ սիրում եմ, որ սկսեմ քեզ սիրել,
Որ վերսկսեմ անվերջը,
Որ չդադարեմ քեզ սիրել երբեք,
Դրա համար քեզ նորից չեմ սիրում:

Քեզ սիրում եմ և չեմ սիրում, ինչպես եթե ունենայի
Ուրախության բանալիներ իմ ձեռքերում,
և անորոշ ճակատագիր մի դժբախտ:

Իմ սերը երկու կյանք ունի քեզ սիրելու,

դրանից է, որ քեզ սիրում եմ, երբ չեմ սիրում

և դրանից է, որ քեզ սիրում եմ, երբ սիրում եմ:

©Թարգմանությունը իտալերենից՝ Սիրանույշ Օհանյանի

Աղբյուր՝  http://lit-bridge.com/4182/%D5%BA%D5%A1%D5%A2%D5%AC%D5%B8-%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%B8%D6%82%D5%A4%D5%A1-%D5%A2%D5%A1%D5%B6%D5%A1%D5%BD%D5%BF%D5%A5%D5%B2%D5%AE%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D6%80/

Leave a comment

18/07/2013 · 3:04 PM

ԲԱՆԱՍՏԵՂԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ/ ԱԼՖՈՆՍԻՆԱ ՍԹՈՐՆԻ

Alfonsina-StorniԱչք

Հանգստանում է:
Մթնշաղը մեռնում է
խորքում, որտեղ թռչունն է
անշարժ նստած:
Տխուր ծովերը,
շրջապատված,
նրա մեջ
գլորում են
ալիքներն իրենց:
Ցերակային
տեսարանները
դանդաղ
հալվում են նրա մեջ:
Առաջին
երկչոտ աստղերը
սգում են
խուլ հորձանուտը
անշարժ բիբի:
Նրա մութ
խորքում
մարդկանց շարքերը անվերջ
հոսում են
ու հոսում:
Հակառակ
կողմեր են
գնում,
խաչվում են,
նահանջում,
միաձուլվում են,
հպվում
առաջին
շարքերին:
Հառաչում են, քանի որ արևն է ծնվում:
Հառաչում են, քանի որ արևը մեռնում է:
Ամեն ինչ այնտեղ, խորքում,
աչքի շրջանակի մեջ,
ուր
նստած է թռչունն
անշարժ:

Դասերը

Եթե մեր սրտերը արձագանքել կարողանային,
նրանցում կհառնեին ձայները մեռած մարկանց,
և հնարավոր է, նրանց մեջ հնչեին դայլայլները
երգող թռչունների, անտառները լուսավորող:
Չէ որ ըմբռնելով բարությունը օրորոցից
սիրտը սերտում է կյանքն, միաժամանակ
փորձելով մահը, փորձելով ողբերգությունը,
որը սովորել չհասցրինք,
որը մենության մեջ կխաղանք ու կդիտենք:
Քանի անգամ է նա արտասվել, բաբախել ու երգել,
պոկվել ու ընկել է,որ դեպի երկնակամարը թռչի…
Մահը սովորելը համարյա անհույս գործ է`
մենք մահանում ենք ամեն ակնթարթ,
որ հետո մեկ անգամ
մեռնենք:

Աղոթք

Աստվա’ծ իմ, տեսա երազում այնպիսի՜ սեր,
որ աշխարհում ոչ մեկը դեռ չի տեսել,
միայն անմահության հետ գուցե համեմատվեր
և պոեզիայի հետ` առանց խոսքերի` հոգու մեջ լցվող:
Ձմեռը անցավ, բայց առաջվա պես սառում էր
արյունը,
և նորից,համբերատար, գարունով փոխարինվեց ձմեռը,
Ես հուսով էի` ամռանն ինձ կայցելի սերը,
Բայց նույնիսկ աշնանը իզուր տանջվում էի
սպասումով:
Տե’ր Աստված, մեջքն իմ մերկացած է,
և քո մտրակը խիստ անշշուկ կընդունի նա,
որպես անիծված մեղսագործ` ես լսում եմ քո
ահեղ նախատինքը,
չէ որ իմ կյանքի առջև հառնում է հրդեհը
մայրամուտի:
Եվ չիրագործված կրքի մեջ միայն ես եմ մեղավոր,
պոեզիայով տարված` նրան չտեսա, Սինյո’ր:
Նա, ով հասկանում է
Սև, փայլուն վարսերով գլուխը խոնարհելով,
Ոչ երտասարդ գեղեցիկ կինը
Ծնկեց,և խաչված Քրիստոսը
Բարձրից խաչի
Նայեց նրան` ցավակցելով:
Իսկ սրտի տակ` երեխան էր. նա շուտով զավակ էր ունենալու:
Եվ այնպիսի՜ մեծ թախիծ կար նրա աչքերի խորքում:
Եվ արտասվելով` հպվեց նա
Արյունոտված ոտքերին Քրիստոսի.
_Օ՜, Տե’ր Աստված, միայն աղջիկ ծնվի…

Հանդիպում

Տեսադաշտիցս կորցնելով քեզ`
նորից քեզ հանդիպեցի
Ֆլորիդայի մայրուղու անկյունում
և, ձեռնոցներս տրորելով ձեռքումս,
դիմեցի քմծիծաղով.
(որքան ցրված,որքան մռայլ էիր դու)
և հարցրեցի.«Ասացե’ք ինձ խնդրեմ,
ինչու՞ են ձեր ատամները դեղին»:
Դու նայեցիր լուռ կշտամբանքով,
և շրջվեցիր` ձեռքով պատահաբար
անծանոթ կնոջ դիպչելով…
Իսկ հետո քաղաքի թոհուբոհում
ես ճանապարհեցի քո վերարկուն,
գլխարկը…հետքը…կետը…ոչինչ…

Մաշվածը

Երբ ես կմեռնեմ, լուրը այդ մասին
Դեպի անսահմանը կթռչի իր հին ճանապարհով,
Եվ շեմից շեմ կսահի
Բոլոր հաստատություններով,
Եվ կսկսեն փնտրել անունն իմ գրրքերում հաստափոր:
Այնտեղ, հեռավոր գյուղակում,
Որ ննջում է սարերում, արևի տակ,
Հին ծխական գրքի մեջ օտար մի ձեռք
Գիծ կքաշի` գտնելով անունը իմ:

Ես ուզում եմ

Ետ գալ դեպի այն, ինչ նախաստեղծ է,
լինել խոտի, նորահաս ծաղիկների պես, չխորհել,
բայց հասնելով գեղեցկության ակունքներին`
խմել հյութը և չկոտրել զրնգացող գավաթը:

Մի անգամ գարնանը

Որտե՞ղ ես, իմ ընկեր.
որ ասացիր ինձ`
ճերմակ մորուքդ շոյելով.
«Զգու’յշ եղիր, փոքրի’կս, նայի’ր,
Սիրտդ պահպանիր:
Գարուններն անցնում են, և միայն անձրևներն են
սպասում աշնան ճանապարհին…
Զգու’յշ եղիր. տե’ս, որ քեզ
չայրի հրդեհը»:
Ես վախվորած լսում էի նրան`
անսովոր տագնապից դողալով,
«Թռչունները երգում են- պատասխանեցի.-
Գետը զրնգում է,-ասացի»:
Ճակատիս վրա, փոթորիկների հայելում,
հիշում եմ նրա ափերը:
Նա խոնարհվեց դեպի ինձ` շշնջալով,
«Խեղճ աղջիկ…»

© Թարգմանությունը `  Նաիրա Համբարձումյանի

Աղբյուր՝ http://lit-bridge.com/379/%D5%A1%D5%AC%D6%86%D5%B8%D5%B6%D5%BD%D5%AB%D5%B6%D5%A1-%D5%BD%D5%A9%D5%B8%D6%80%D5%B6%D5%AB-%D5%A2%D5%A1%D5%B6%D5%A1%D5%BD%D5%BF%D5%A5%D5%B2%D5%AE%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%B6/

Leave a comment

18/07/2013 · 12:18 PM

CAMP-FIRE, ԻՄ «ԵՍ»-ը, ԴԱՌԸ, ԿԱՊԵՐ / ԱԼՖՈՆՍԻՆԱ ՍԹՈՐՆԻ

alfonsina

Դառը

Ես կարող էի ապրել քո հոգում,
Ինչպես հեռավոր երկնքում աստղը ճերմակ,
Սակայն խաբված է երազն իմ. քնքուշ,
Դու չունես հոգի:
Ես կարող էի ապրել նաև քո սրտում,
Ինչպես ժայռի վրա շուշանը ձյուների:
Չհաջողվեց, չստացվեց սերս,
Դու չունես սիրտ:
Ես երկինք խնդրեցի,դու տվեցիր ինձ հող,
Ինձ տվեցիր համբույրներ` աստղերի փոխարեն,
Դու հարուստ ես,սակայն, մտածողությամբ` աղքատ.
Դու տվեցիր ինձ հող:
Սերն արշալույսով կարող էր ծաղկել,
Սակայն դարձավ ամպոտ մայրամուտ,
Չես փոխի ու ետ չես դարձնի.
Չեն երևում արշալույսները:
Մի հարցրու` ինչու է ճակատագրին հակառակ,
Պսակ եմ հյուսում խաղողի շիվերից:
Անցել է ժամնակը աղերսանքների ու արցունքների,
Ահա` ինչպիսին է ճակատագիրը:

Իմ «ես»-ը

Ինչպես բացատրել. ինձ թվում է երբեմն,
թե իմ հոգին նման է քաոսի:
Տեղավորվում են իմ մեջ տիեզերքը համայն
և ողջ շրջապտույտը լինելության:
Ես տիեզերքն եմ: Էլեկտրական հոսանքները
Ինձ տեղափոխում են այլ աշխարհ,
իսկ այստեղ իմ ճամփաները միայնակ են,
այստեղ միայն մենակությունն է ինձ հետ:
Եվ եթե կյանքն ինձ մոտենա ժպտալով`
Ես առաջվա պես օտար կդառնամ,
Կփնտրեմ այլը, անհայտը, հոսողը,
Որին երբեք չեմ հանդիպել:
Օ՜ կյանք իմ. դեպի անկուշտ անսահմանն է
թռչում իմ ճիչը`այրվելով ցանկություններից:
Իմ արյան մեջ տրոփում են աստղաբույլերը,
և ծովերը, ձուլվելով իրար, դառնում են օվկիանոս:
Քանի դեռ ապրում եմ աշխարհում
իմ հոգին ապակե լար է
արծաթե կիթառի:Մի թեթև քամի
հավերժությունից` և կզրնգա նա:

CAMP-FIRE

Հունվարյան
գիշերում
բոց
դարձավ բունը ծառի:
Մարդկային
հարյուր գլուխներ,
կարմիր լեզուներով կրակի,
շրջապատեցին
խարույկը:
Ինչ-որ մեկի
բաց բերանից
ձգվեց
թելը երգի:
Նրան շարունակելով
մյուս շրթունքները,
քանդեցին
մետաքսը
հանգերի:
Լուսինը
ուղղահայաց
լուսավորում էր
դեմքերը:

Սև շրջագիծը լեռնաշղթայի
գոտևորում էր աշխարհը:
Եվ ինչ-որ մեկի աջը
կանչում էր,
ոչ թե քո,
այլ Աստծո,
կողք- կողքի գնալ
գիշերվա կեսի
սառցե
շեղբերի վրայով:

Կապեր

Դատարկ երազանք. դու ապրում ես իմ հոգում`
ջերմացնելով քիչ-քիչ:
Դողում ես շեմին`
Խղճուկ մուրացկանի պես:
Թե հեռանայի քեզնից`
ազատության տենչով,
սիրտս միայնակ
կմեռներ ցավից:
Դու թաքնվել ես իմ հոգում
և հսկում ես ձայնն իմ:
Այս ձանձրալի կյանքին ինձ կապել է
բարակ թելն այդ:
Ես անդադար մերժում էի քեզ.
(խաբիր ուրիշին),
Բայց դեպի ինձ էիր դառնում կրկին`
Կպչուն բոռի նման:

© Թարգմանությունը `  Նաիրա Համբարձումյանի

Աղբյուր՝ http://lit-bridge.com/379/%D5%A1%D5%AC%D6%86%D5%B8%D5%B6%D5%BD%D5%AB%D5%B6%D5%A1-%D5%BD%D5%A9%D5%B8%D6%80%D5%B6%D5%AB-%D5%A2%D5%A1%D5%B6%D5%A1%D5%BD%D5%BF%D5%A5%D5%B2%D5%AE%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%B6/

Leave a comment

18/07/2013 · 12:09 PM